Muziek en kinderen

21-02-2016

Wat voor invloed heeft muziek op kinderen?

Ik kom uit een gezin waar muziek een belangrijke rol speelde. Mijn vader heeft vroeger in een bandje gezongen en zolang ik me kan herinneren werd er thuis samen gezongen of stond er muziek aan zoals de Beatles. Als klein meisje kon ik alle liedje al meezingen. En als ik nu een liedje hoor van de Beatles doet me dat altijd denken aan vroeger. Dat is denk ik ook een van de magische dingen van muziek, dat zodra je een bepaald liedje hoort, je jezelf ook in een bepaalde situatie van vroeger ziet. Rond mijn zesde jaar ben ik begonnen met het bespelen van blokfluit, net als zoveel meisjes. Later ben ik overgegaan op de altfluit. Muziek gaf mij altijd ontspanning en toen ik groter werd is muziek altijd belangrijk voor mij gebleven. Als ik me even niet zo goed voelde kon ik altijd even wegvluchten in mijn muziek. Ik trok me dan terug op mijn kamertje waar ik dan luisterde naar muziek of zelf aan het zingen was. Door te zingen kon ik mijn emoties uiten en kwam ik weer in mijn kracht te staan. Eigenlijk is dit in de loop van de tijd niet veranderd. Ook nu uit ik nog voor een groot deel mijn emoties door te luisteren naar muziek en door te zingen.

Omdat ik zelf weet hoe belangrijk muziek voor een kind kan zijn, zet ik muziek ook graag in bij het coachen van kinderen. Dat kan het zingen van een lied zijn, het gebruiken van muziekinstrumenten, of ik vraag kinderen of ze hun lievelingsmuziek willen meenemen, wat vaak een opening biedt voor een mooi gesprek.

Ik ben ervan overtuigd dat muziek kinderen kan helpen bij het uiten van hun gevoelens en muziek kan helpen met het onder woorden brengen wat er in hun binnenste omgaat. Maar vooral zorgt het ook voor heel veel ontspanning en lol. De wat oudere kinderen laat ik graag een rap of liedtekst schrijven. Hierin kunnen de kinderen aan de ene kant uiting geven aan hun gevoelens en aan de andere kant geven de woorden van de teksten uiting aan hun gedachten. En hoe leuk is het om als het af is de rap of lied op te nemen en zo altijd af te kunnen draaien!

 Uit diverse onderzoeken blijkt ook hoe groot de effecten zijn van muziek op kinderen en hoe belangrijk muziek dus is voor kinderen:

  • Wanneer een zwangere vrouw regelmatig een bepaald liedje of muziekstuk luistert tijdens haar zwangerschap, kan haar kindje dit herkennen na de geboorte en wordt dan rustiger als dat liedje gespeeld wordt. Dat baby’s van muziek houden lijken we ook instinctief aan te voelen. We neuriën, zingen en wiegen baby’s wanneer ze onrustig zijn en zetten een muziekdoosje aan of zingen een liedje bij het slapengaan.
  • Ook bij het ouder worden blijft deze liefde voor muziek bestaan. Peuters zijn over het algemeen dol op liedjes luisteren, zingen en dansen. Vaak worden liedjes ook gebruikt om overgangen in het dagritme van peuters aan te geven.
  • Kinderen vinden muziek leuk en hierdoor is muziek zo goed te gebruiken.
  • Muziek is behalve dat het leuk is, leerzaam. Kinderen leren door muziek goed te luisteren. En dan niet zozeer luisteren naar wat de ouder zegt, maar echt auditief luisteren, wat een positief effect heeft op de taalontwikkeling. Jonge kinderen die vaak muziek luisteren of spelen kunnen beter onderscheid maken tussen verschillende klanken, wat helpt bij het praten.
  • Muziek heeft veel positieve effecten die verder reiken dan enkel het kunnen bespelen van een instrument. Om muziek te kunnen maken moeten de verschillende hersenhelften goed samenwerken.
  • Het bespelen van een instrument vraagt om een goede motoriek, het gehoor is nodig om te horen of de muziek juist gespeeld wordt en goed klinkt om de muzieknoten te kunnen lezen. Zo worden verbindingen in de hersenen tussen de motorische en zintuiglijke gebieden gestimuleerd.
  • Muziek bestaat uit patronen en door muziek te luisteren en te spelen, worden de hersenen gevoeliger voor het waarnemen van patronen. En patronen keren weer terug in veel vaardigheden en schoolvakken die kinderen moeten leren. Recent onderzoek heeft uitgewezen dat kinderen die muziekles hebben gehad, beter kunnen schakelen tussen de verschillende taken, makkelijker problemen kunnen oplossen en snel(ler) informatie kunnen verwerken.
  • Muziek leren vraagt om concentratie, het vermogen de aandacht te richten en doorzettingsvermogen. Vooral in het begin, wanneer het spelen nog niet goed lukt, kan het best veel van kinderen vragen om door te gaan met oefenen en spelen.
  • Maar wanneer het dan ook lukt, geeft dat veel zelfvertrouwen en zorgt het daarnaast voor veel plezier, ontspanning en creativiteit.
  • Samen muziek maken stimuleert de sociale ontwikkeling. Om goed muziek te kunnen maken moet je rekening met elkaar houden, letterlijk en figuurlijk goed op elkaar ingespeeld zijn en samenwerken.
  • Muziek is een middel om conflicten tussen kinderen onderling, gevoelens van agressiviteit te verzachten en onzekerheid te verminderen. Daarbij kan het ook sterk wisselende stemmingen opvangen.
  • Uit EEG onderzoeken blijkt dat bij musicerende kinderen de rechter hersenhelft (gevoel) sterker verbonden is met de linkerhersenhelft (spraak en intellect)
  • Op het vlak van de sociale vaardigheden en persoonlijkheidsontwikkeling bij het kind worden ook belangrijke resultaten gemeten. Kinderen worden door muziek over het algemeen evenwichtiger, toleranter en voorzichtiger in de omgang met anderen. Muziek kan misschien wel vele sociale problemen oplossen en verzachten.
  • Daarbij kunnen via muziek emoties worden geuit. Vaak krijgen mensen te horen dat ze zichzelf in bedwang moeten houden of dat ze hun zelfbeheersing niet mogen verliezen. Muziek daarentegen is een geaccepteerd middel als het gaat om het uiten van emoties (fluiten, neuriën of meetrommelen) Dergelijke uitingen geven aan in welke stemming we zijn.
  • En kinderen leren door muziek emoties te herkennen, uit te drukken en te beheersen.
  • Verder kan muziek het kind iets vertellen, kan het een bepaald verhaal vertellen waar het kind zichzelf kan herkennen, waardoor muziek een helend vermogen kan hebben.
  • Ook verlaagt muziek de afgifte van stresshormoon cortisol waardoor kinderen zich kunnen ontspannen.

 

Leuk? Deel het!